POLSAM | POLİTİK STRATEJİLER ARAŞTIRMA MERKEZİ
Savaşın ortasında büyümek zorunda kalan çocuklar, ne yazık ki günümüz dünyasının acı gerçeklerinden biri. Gazze Şeridi’nde yaşayan Filistinli çocuklar, bu trajedinin en yoğun şekilde deneyimlendiği bir grubu oluşturuyor. Peki, bu çocukların maruz kaldıkları savaş koşulları onların psikolojik dayanıklılıkları açısından bir farkındalık yaratıyor mu?
Savaşın Çocuk Psikolojisi Üzerindeki Etkileri
Araştırmalar, savaş ve çatışma bölgelerinde büyüyen çocukların travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), anksiyete, depresyon ve davranış bozuklukları gibi ciddi psikolojik sorunlar yaşadığını gösteriyor. Geceleri uykusuzluk, uyku terörleri, korkutan rüya izlenmeleri, sosyal izolasyon, akranlar arası şiddet göstergeleri bu konuda örnek teşkil eden verilerdir. Gazze’deki çocuklar, sık sık bombalamalara, evlerinin yıkılmasına, aile üyelerinin kaybına tanık oluyor. Bu durum, onların güven duygusunu zedeliyor ancak ilginç bir paradoks olarak, bazı çocuklar bu ağır koşullara rağmen olağanüstü bir psikolojik dayanıklılık (resilience) geliştirebiliyor.
Psikolojik dayanıklılık, bireyin zorlu yaşam olayları karşısında uyum sağlama ve direnç gösterme kapasitesi olarak tanımlanıyor. Bu durum, Filistinli çocukların mücadele etme gücünü veya intikam alma duygusunu arttırırken, ayrıyeten ülkelerine olan aidiyet duygularını da güçlendiriyor. Peki, Gazze’deki çocuklar bu dayanıklılığı nasıl kazanıyor?
Psikolojik Dayanıklılığın Kaynakları
1. Toplumsal Dayanışma: Filistin toplumu, kolektif bir direniş kültürüne sahip. Çocuklar, aileleri ve toplum tarafından kuşatılmış bir destek ağı içinde büyüyor. Bu dayanışma onlara “yalnız olmadıkları” hissini veriyor. Toplumsal dayanışma, aidiyet ve intikam alma psikolojilerini pozitif bir şekilde destekler
2. Anlam Arayışı: Filistinli çocuklar, yaşadıkları zulmü bir “adalet mücadelesi” olarak anlamlandırıyor. Bu amaç duygusu, travmayla başa çıkmalarını kolaylaştırıyor. Ayrıyeten vatan ve vatandaşlık varlığının kabullenmesi bu anlam arayış modelinin önemli faktörleri arasında yer alır.
3. Dini ve Kültürel Motivasyon: İnanç, birçok çocuk için dayanma gücünün kaynağı oluyor. Dua ve manevi değerler, psikolojik sağlamlığı destekliyor.
4. Yaratıcı İfade Kanalları: Bazı çocuklar, sanat, şiir ve müzik, resim çizmek gibi araçlarla duygularını ifade ederek içsel çatışmalarını hafifletiyor.
Farkındalık Yaratmak İçin Ne Yapılmalı?
Gazze’deki çocukların durumu, dünya kamuoyunda daha fazla farkındalık yaratmayı gerektiriyor. Bunun için;
-Uluslararası psikolojik destek programları artırılmalı,
-Uluslararası kuruluşlar, savaş mağdurlarına çocuk psikolojisi konulu sempozyumlar düzenlemeli,
-Uluslararası kuruluşlardan uzmanlar eşliğinde psikososyal destek müdahaleleri yapılmalıdır.
Sonuç: Onlar Sadece Çocuk
Gazze’deki çocuklar, dünyanın gözü önünde bir insanlık dramı yaşıyor. Onların psikolojik dayanıklılığı, aslında insan ruhunun karanlıkta bile nasıl ışık saçabildiğinin kanıtı. Ancak bu dayanıklılık, dünyanın sorumluluklarını unutturmamalı. Her çocuğun barış içinde büyüme hakkı vardır. Filistinli çocuklar da bunu fazlasıyla hak ediyor.
Bir çocuğun elinden tutmak, bir ülkenin geleceğini kurtarmaktır.
Fotoğraf: Anadolu Ajansı
