Tag Archives: İran

Dr. Hande ORTAY İran’da yaşanan savaşın ardından ortaya çıkan yeni jeopolitik tablo, Yakın Doğu’da yalnızca güç dengelerinin yeniden dağıldığı bir sürece değil, aynı zamanda uluslararası sistemin bölgeye yansıyan yapısal dönüşümüne işaret etmektedir. Bu bağlamda, bölgesel düzenin uzun yıllar boyunca dayandığı temel parametrelerin hızla aşındığı ve yerini daha parçalı, daha rekabetçi ve çok aktörlü bir yapıya bıraktığı gözlemlenmektedir. Bu dönüşüm, klasik …

Dr. Hande ORTAY İran’da rejim değişikliği amacıyla başlatıldığı iddia edilen bir savaşın, ironik biçimde “demokratikleştirme” söylemiyle özdeşleşmiş bir ülke olan Amerika Birleşik Devletleri’nde siyasal ve kurumsal dönüşümlere yol açması, uluslararası ilişkiler disiplininin en temel tartışma alanlarından birine yeniden dikkat çekmektedir: Dış müdahale ile normatif değer ihracı gerçekten mümkün müdür, yoksa bu süreç en çok müdahaleyi gerçekleştiren aktörün kendi iç yapısını …

Sezayi YAVUZANT Dış Politika Araştırmacısı Giriş Jeopolitik gerilimlerin yeniden tırmandığı bir dönemde Hürmüz Boğazı, uluslararası gündemde yeniden merkezi bir önem kazanmıştır. Hürmüz Boğazı, küresel enerji arz güvenliği ile uluslararası ticaretin sürekliliği açısından stratejik bir darboğaz niteliği taşımaktadır. Stratejik önemi yalnızca hidrokarbon taşımacılığı ile sınırlı olmayıp, Basra Körfezi havzasının dünya deniz ticaretine açılan başlıca çıkış kapısı olmasından kaynaklanan yapısal bir nitelik …

Özgür VURAL Bilim Uzmanı Giriş Ayetullah Ali Hamaney, 1989 yılından bu zamana kadar İran İslam Cumhuriyeti’nin en yüksek dini ve siyasi otoritesi olarak görev yapmış halkına rehber niteliği taşıyan bir devlet adamıdır. Modern İran tarihinin en uzun süre görevde kalan lideri olarak tarihteki yerini almıştır. Hamaney’in dış politika vizyonu, İran’ı sadece bir ulus devlet olarak değil, İslam dünyasının ve “ezilenlerin” …

Mustafa Metin KAŞLILAR Dış Politika Uzmanı 28 Şubat 2026 tarihinde İsrail ve ABD’nin müdahalesiyle İran’da rejimi değiştirmeyi hedefleyen “Destansı Öfke” adlı bir operasyon başlatıldı. Bu müdahale öncesinde özellikle müzakerelerin devam ettiği bir dönemde saldırıların aniden başlaması, müzakere sürecinde ABD ve İsrail’in taleplerinin İran tarafından tam anlamıyla karşılanmadığını göstermesi açısından önemlidir. ABD’nin talepleri oldukça çeşitli olmakla birlikte temel olarak İran’ın nükleer …

Oğuz Taner HACIFAZLIOĞLU Uluslararası İlişkiler Uzmanı İran, ABD, İsrail Savaşı geçtiğimiz günlerde başlamış olup, ABD ve İsrail bu savaşa önleyici savaş adını vermektedir. Bu savaşta, İran’da 201 kişinin öldüğü 747 kişini yaralandığı ifade edilmektedir.  Bu savaşın nedeni iki devletin siyasi, ekonomik ve askeri konularda ulusal çıkarlarının çatışmasıdır. Siyasi olarak, İsrail İran’daki rejimi bölgedeki ulusal çıkarları için tehdit olarak görmektedir. İsrail’de …

Hasan BİRGÜL Dış Politika Araştırmacısı İran’da zaman düz bir çizgide akmaz; bastırılır, sıkıştırılır, sonra bir anda patlayarak kendini hatırlatır. Sokaklar sessizken bile yerin altında bir uğultu vardır. Bugün Tahran’dan Meşhed’e, Tebriz’den Şiraz’a uzanan huzursuzluk da bu uğultunun yüzeye vurmuş hâlidir. Rejim ile toplum arasındaki mesafe artık yalnızca siyasal değil, varoluşsal bir kopuşu andırıyor. Aynı ülkeyi paylaşan ama aynı geleceği hayal …

Seval TOMAK BAL Araştırmacı Doktrinsel Temeller İran’ın İslamcı Devrimci Doktrini 1979 İran İslam Devrimiyle birlikte İran’da Şah rejimi yerine Humeyni önderliğinde Velayet-i Fakih temelli teokratik bir rejim kurulmuştur. Bu rejimin temel ilkelerinden biri, “müstazafların (ezilenlerin) yanında, müstekbirlerin (zalimlerin) karşısında olmak” şeklinde özetlenebilir. İran’ın ideolojisinde İsrail devleti ve uyguladığı politikalar, Batı emperyalizminin bir uzantısıdır. Filistinlilere zulmeden bir işgalci devlettir aynı zamanda. …

Mustafa Metin Kaşlılar Dış Politika Uzmanı Ekonomik Durum 2023’te başlayan ve hala devam eden Hamas ile yaşanan çatışmalar, ayrıca Lübnan ve İran üzerinde yaşanan askeri baskı İsrail ekonomisini ciddi şekilde etkilemiş vaziyettedir. 2024 yılı için revize edilen bütçe 584 milyar şekel yani yaklaşık 160 milyar dolar olarak belirlenmiş ve savaşın devamı nedeniyle bütçe açığı Gayri Safi Yurtiçi Hasıla’nın (GSYH) %8’e …

1723-1727 Lale Devri Osmanlı-Safevi Savaşları Sezer Maralli Tarih Araştırmacısı Giriş XVI. yüzyılın başında İran toprakları üzerinde kurulmuş olan Safevi Devleti, yaklaşık olarak iki yüz elli yıl Osmanlı Devleti ile ilişkilerde bulunmuş ve savaşlar yapmıştır. Sultan Bayezid döneminde gelişen Şahkulu İsyanı akabinde I. Selim’in tahta geçmesi ve Çaldıran’da yaşanan savaş ile bir iktidar mücadelesine dönüşmüştür. Bu mücadele XVIII. yüzyıla kadar devam …